
Стартап эхлүүлэх тухай ярихад ихэнх хүмүүс санхүүжилт, бизнес төлөвлөгөө, хөрөнгө оруулагч, өсөлтийн график, exit, IPO зэрэг үгс рүү үсэрч эхэлдэг. Гэхдээ бодит амьдрал дээр хүчтэй компани тэндээс эхэлдэггүй. Тэд илүү гүн зүйлээс эхэлдэг. Тэр нь Утга учир.
Амжилттай бизнес босгох талаарх хамгийн чухал санааны нэг бол компанийн зорилго нь зүгээр мөнгө хийхэд биш, харин үнэ цэн бүтээхэд байх ёстой гэсэн ойлголт. Мөнгө олох нь муу зүйл биш. Харин мөнгө бол үр дүн нь. Шалтгаан нь биш. Компани зөв шалтгаанаар төрөхгүй бол буруу хүмүүсийг татаж, буруу шийдвэрүүдийг хуримтлуулж, эцэст нь гаднаасаа сүртэй ч дотроосоо хоосон болдог.
Энд стартап болон энтрепренершипийн тухай хамгийн чухал 10 санааг нэгтгэн авч үзье. Эдгээр нь гоё онол биш. Алдаж, онож, олон сайн муу туулж үзэж байж гарч ирсэн дүрмүүд. Хэрэв шинэ бизнес эхлүүлж байгаа бол, эсвэл байгууллагынхаа дотор шинэ зүйл эхлүүлэх гэж байгаа бол, эсвэл ер нь ямар нэгэн зүйлийг бодитоор хөдөлгөхийг хүсэж байгаа бол энэ дүрмүүдийг мэдэж байх нь маш хэрэгтэй.
1. Компаниа мөнгөний төлөө биш, утга учрын төлөө эхлүүл
Шинэ компани байгуулах хамгийн хүчтэй шалтгаан бол энэ ертөнцөд өөрийн утга учрыг нэмэх явдал. Үүнийг гурван байдлаар хийж болно.
Хүмүүсийн амьдралын чанарыг сайжруулах
Буруу байгаа зүйлийг засах
Сайн байгаа зүйлийг мөхөхөөс хамгаалах
Жинхэнэ нөлөөтэй бизнесүүд ийм сэдлээс л эхэлдэг. Хүмүүсийг илүү бүтээлч болгох, ажлыг нь хөнгөвчлөх, муу системийг солих, үнэ цэнтэй юмыг аврах зэрэг нь тэдний хүчтэй эхлэл болдог.
Харин зөвхөн “түргэн өсгөөд түүнийгээ том компанид зарах”, “олон хэрэглэгч цуглуулаад дараа нь мөнгөжүүлэх” гэх мэт сэтгэлгээ ихэвчлэн сул суурьтай байдаг. Ийм хандлага буруу ажилтнуудыг татдаг. Компанийн цөм нь хэрэглэгч биш, хүснэгт, тайлан болчихдог. Тэгэхээр энд асуух асуулт энгийн.
Танай компани юуг өөрчлөх гэж байгаа вэ?
Энэ асуултад тодорхой, чин сэтгэлээсээ хариулж чадахгүй бол бизнесийн санаа чинь хараахан боловсорч гүйцээгүйн дохио байж магадгүй. Харин утга учир бүхий зүйл хийвэл мөнгө дагаж ирэх боломж өндөр байна. Гэхдээ зөвхөн мөнгөний араас хөөвөл утга нь ч, мөнгө нь ч холддог.
2. Mission statement биш, mantra бүтээ
Олон компани “эрхэм зорилгоо” бичихдээ хэтэрхий сүртэй, урт, хэн ч тогтоохооргүй өгүүлбэр зохиодог. Хурал семинар хийж, зохион байгуулагч урьж, том самбар дүүрэн үг бичсээр эцэст нь бүгдэд таалагдах гэж оролдсон, хэнд ч хэрэггүй текст гаргадаг.
Ийм өгүүлбэрүүдийн гол асуудал нь:
Урт
Тодорхой биш
Тогтоцгүй
Ажилтан, хэрэглэгч хоёрт аль алинд нь амьд мэдрэмж төрүүлдэггүй
Стартапын шатанд танд хэрэгтэй зүйл бол mantra ("тарни"). Өөрөөр хэлбэл 3-4 үгээр хэлчихэж болох цөм утга санаа.
Жишээлбэл:
Wendy’s: эрүүл түргэн хоол
FedEx: сэтгэлийн амар тайван
Nike: жинхэнэ спортын гүйцэтгэл
Target: дизайныг ардчилах
Эдгээр нь сурталчилгааны уриа биш, дотоод чиг баримжаа юм. Танай баг яагаад оршиж байгаа вэ, яг юуны төлөө явж байгаа вэ гэдгийг хэлж өгдөг дотоод цөм утга.
Сайн mantra дараах шинжтэй байна:
Богино
Тогтоцтой
Өвөрмөц
Өдөр тутмын шийдвэрт ашиглагдахуйц
Хэрэв танай ажилтан компанийнхаа гол утгыг нэг амьсгаагаар хэлж чадахгүй байвал та түүнийгээ хэтэрхий төвөгтэй болгочихсон гэсэн үг.
3. Хэт их судалж суухын оронд хөдөлж эхэл
Олон хүн стартапаа эхлүүлэх гэж хэт уддаг. Учир нь тэд зах зээлээ “бүрэн баталгаажуулах”, “төгс ойлгох”, “эрсдэлгүй болгох” гэж оролддог. Фокус групп, судалгаа, тайлан, дүгнэлт гээд яваад байвал эхлэх тэр мөч мөд ирэхгүй.
Эхлэхийн тулд гурван зарчим хэрэгтэй.
Өөрөөр сэтгэ
Юмыг 10 эсвэл 15 хувь дээрдүүлэх нь хангалтгүй. Хэрэв та зүгээр ажиллаж байгаа зүйлийг арай гоё болгож байгаа бол хүмүүсийн анхаарлыг татахад хэцүү. Жинхэнэ стартап бол муруйн хуулиар өөрчилдөг. Өөр ангилал руу үсэрдэг.
Жишээ нь, хэвлэгч компани үсгийнхээ фонтыг нэмж байна гэдэг бол бага сайжруулалт. Харин лазер хэвлэгч рүү шилжих нь өөр түвшин. Номын дэлгүүр 250 мянган нэр төрлөөс 275 мянга болгох нь жижиг ахиц. Харин хэдэн сая гарчигтай дижитал дэлгүүр нээх бол бүхэлдээ шинэ боломж.
Хүмүүсийг талцуулахаас бүү ай
Гайхалтай бүтээгдэхүүн хүн бүрт таалагддаггүй. Харин ч тодорхой хэсэг нь дурлаж, нөгөө хэсэг нь дургүйцдэг. Энэ бол муугийн шинж биш. Сайны шинж.
Бүх нас, зан төлөв, сегментэд зэрэг таалагдах бүтээгдэхүүн хийх гээд байвал дундаж, амтгүй зүйл л гарна. Онцгой бүтээгдэхүүн бол өөрийн тодорхой байр суурьтай байдаг.
Macintosh, Harley-Davidson, Netflix, TiVo зэрэг брэндүүд хүчтэй хайр, хүчтэй дургүйцлийг хоёуланг нь төрүүлж байсан. Тэр нь тэднийг сулруулаагүй. Харин ч ялгаруулсан.
Сэтгэл нэгтэй хүмүүсээ ол
Хэн нэгэн ганцаараа агуу стартап босгосон гэсэн домгууд хэтрүүлэгтэй. Тэнд үргэлж хэн нэгэн тэнцвэржүүлэгч, нөхөгч, түлхэгч байдаг. Алсын хараатай хүн техникийн хамтрагчтай, инженер хүн зах зээл мэддэг хүний дэмжлэгтэй, эрч хүчтэй залуу хүний хажууд туршлагатай тогтуун хүн байж байж хүчтэй баг үүсдэг.
Өөрийг чинь нөхдөг хүмүүсийг хай, ол.
4. Бизнес моделээ ягштал тодорхойл
Нэг үе стартапын ертөнц бизнес модель гэдгийг бараг мартчих шахсан. “Олон хэрэглэгч цуглуулаад дараа нь яахаа бодно” гэдэг хандлага түгээмэл байсан. Гэтэл бодит бизнес тэгэж явдаггүй.
Сайн бизнес модель гурван зүйл дээр тогтоно.
Тодорхой бай
“Их хэрэглэгчтэй болоод дараа нь мөнгө болгоно” гэдэг бол бизнес төлөвлөгөө биш. Та хэнээс, юунд, ямар шалтгаанаар мөнгө, хөрөнгө оруулалт авах вэ гэдгээ тодорхой хэлж чаддаг байх ёстой.
Хамгийн чухал асуултууд:
Миний жинхэнэ хэрэглэгч хэн бэ?
Тэр яагаад надад мөнгө төлөх вэ?
Төлбөрийн урсгал яг яаж орж ирэх вэ?
Эдгээр асуултад хэтэрхий бүдэг хариулт өгч байгаа бол аюулын дохио.
Энгийн байлга
Технологи, бүтээгдэхүүн, үйлчилгээ нь шинэлэг байж болно. Харин бизнес модель дээрээ хэтэрхий уран сайхан зүйлийг зохиох хэрэггүй.
Энгийнээр хэлбэл, өртөг болон борлуулалтын хооронд ойлгомжтой холбоос байх ёстой. Хүмүүс түүнийг хэт их ухаалаг болгох гэж будлиулдаг. Үнэндээ ашигтай бизнесийн дийлэнх нь маш энгийн логиктой байдаг.
Эмэгтэйчүүдээс асуу
Энэ санаа нь үгийн тоглоом өнгө аястай ч түүнд үнэний хувь бий. Олон эрэгтэйчүүд өрсөлдөнө, “тэр компанийг ална”, “энэ зах зээлийг эзэлнэ” гэх сэтгэл хөдлөлөөр санаагаа төсөөлдөг. Харин санаагаа илүү тайван, бодитой өнцгөөс харж чадах хүнээс асуувал бизнес модель дээрх хийсвэр хэсгүүд чинь илүү тод илэрч харагдана.
Таны зорилго бол таньд зөвхөн урам өгөх хүн олох биш. Харин бодит байдал руу таныг буцааж оруулах хүн олох явдал.
5. MAT буюу Milestones, Assumptions, Tasks-аа зурагла
Шинэ компани эхлэхэд бүх зүйлс боломж мэт харагддаг. Цэвэр цагаан цаас шиг. Ямар ч өмнөх мөр байхгүй. Энэ сайхан мэдрэмж. Гэхдээ яг энэ үед эрэмбэлэх чадвар хамгийн чухал болдог.
Үүний тулд MAT гэсэн хүрээг ашиглаж болно.
Milestones буюу томоохон үе шатууд
Эдгээр нь “өнөөдөр ийм зүйл хийчихлээ” гэж бахархаж хэлэхүйц чухал үйл явдлууд. Жишээ нь:
Дизайнаа дуусгах
Бүтээгдэхүүнээ гаргах
Эхний төлбөртэй хэрэглэгчээ авах
Түншлэл байгуулах
Харин бичгийн цаас захиалсан, нэрийн хуудас хэвлүүлсэн зэрэг нь milestone биш. Шинэ компанид эдгээрийг том зүйл мэт андуурах хандлага байдаг.
Assumptions буюу таамаглал
Ихэнх стартап тодорхойгүй олон таамаглал дунд явж байдаг ч түүнийгээ бичдэггүй. Жишээ нь:
Нэг борлуулалтын хүн өдөрт хэдэн уулзалт хийж чадах вэ?
Хэрэглэгч танай бүтээгдэхүүнээс ямар өгөөж авах вэ?
Суурилуулалтын зардал хэд байх вэ?
Худалдан авах мөчлөг хэр урт вэ?
Эдгээр таамаглал буруутвал бизнес модель чинь бүхэлдээ өөр болно. Тиймээс бич. Дараа нь шалга. Дараа нь эргэн зас.
Tasks буюу ажилбарууд
Task бол milestone-д хүрэх эсвэл assumption шалгахад тусалдаг үйлдлүүд. Ихэнх багууд task дээрээ хэт их төвлөрөөд milestone болон assumption-аа орхигдуулдаг. Ингээд их ажилласан мөртлөө урагш явсангүй гэсэн мэдрэмжтэй үлддэг.
Эрэмбэ нь ийм байна:
Milestones
Assumptions
Tasks
Энэ дарааллыг алдахгүй байх нь стартапын анхны жилүүдэд маш том ялгаа гаргана.
6. Өөрийн гэсэн орон зайгаа олж байрла
Маркетингийн маш энгийн боловч хүчтэй нэг матриц бий. Нэг тэнхлэг нь өвөрмөц байдал, нөгөө нь хэрэглэгчид өгөх үнэ цэн.

Таны зорих ёстой цэг бол мэдээж өндөр үнэ цэнтэй, дээрээс нь өвөрмөц байх байрлал.
Өндөр үнэ цэн, бага өвөрмөц байдал
Та сайн зүйл хийж байгаа ч энд ялгарахгүй. Ийм үед гол өрсөлдөөн үнэ цэн дээр өрнөнө. Ашиг бага, дарамт өндөр.
Бага үнэ цэн, өндөр өвөрмөц байдал
Та ганцаараа үүнийг хийж байж магадгүй. Гэхдээ хэнд ч хэрэггүй зүйл бол өвөрмөц байлаа гээд нэмэргүй.
Бага үнэ цэн, бага өвөрмөц байдал
Энэ бол хамгийн муу булан. Хэрэглэгчид үнэ цэнгүй, дээр нь тантай ижил санаатай олон компани өрсөлдөж байгаа талбар. Интернэтийн анхны хөөсрөлтийн үед яг ийм байдалтай олон бизнес төрсөн. Нэг л асуудлыг олон компани бараг ижил аргаар шийдэх гэж оролдсон ч хэрэглэгчид үнэндээ түүнийг нь төдийлөн тоодоггүй байсан.
Жишээ нь, нохойн хоолыг онлайнаар зарах санаа онолын хувьд дижитал давуу талтай мэт. Гэтэл бараа нь жин хүнд, хүргэлтийн өртөг өндөр, онлайн хямдрал нь тэр зардлыг нь нөхөхгүй бол үнэ цэн нь бодит байдал дээр алга болно.
Өндөр үнэ цэн, өндөр өвөрмөц байдал
Энэ бол ариун газар. Хэрэглэгчид үнэхээр чухал шийдлийг өгч байна, дээр нь түүнийг өөр хэн ч яг ингэж өгөхгүй байна. Ийм үед та зах зээлд зүгээр нэг оролцож байгаа биш, ангилал бүтээж эхэлж байна гэсэн үг.
Маркетингийн зорилго нь хүн бүхэнд таалагдах гэх биш. Харин танайх онцгой бөгөөд хэрэгтэй гэдгийг тодорхой харуулах явдал байдаг.
7. Илтгэлдээ 10/20/30 дүрэм баримтал
Стартапын ертөнцийн хүмүүс танилцуулгаа хэтэрхий олон слайдаар, хэтэрхий их тексттэй, хэтэрхий урт хийдэг. Энэ нь мэдээллийг сайн өгч байгаа мэт санагдавч үнэндээ эсрэгээрээ болчихдог. Учир нь гол санаа чинь бүдгэрчихдэг.
Үүний оронд дараах дүрмийг хэрэглэ.
10 слайд
20 минут
30 хэмжээтэй фонт
Яагаад 10 слайд гэж?
Учир нь аливаа бизнесийн санаагаа ойлгуулахад үндсэн 10 өнцөг санаа л хэрэгтэй. Илүү олон бол та гол зүйлээ хангалттай тунгаан шүүж чадаагүй гэсэн үг.
Жишээ бүтэц нь ийм байж болно:
Асуудал
Шийдэл
Бизнес модель
Үндсэн технологи эсвэл нууц давуу тал
Маркетинг ба борлуулалт
Өрсөлдөөн
Баг
Санхүүгийн төсөөлөл
Явц ба баталгаа
Хэрэгцээтэй хөрөнгө
Яагаад 20 минут гэж?
Учир нь уулзалт 1 цаг үргэлжиллээ гэхэд зөвхөн та яриад байж болохгүй. Асуулт хариулт, техник саатал, бодож тунгаахад зай цаг хэрэгтэй. Хүчтэй танилцуулга богино байдаг.
Яагаад 30 хэмжээтэй фонт гэж?
Хоёр шалтгаан бий. Нэгдүгээрт, уншихад амар. Хоёрдугаарт, та слайд дээрээ дэндүү их текст чихэх боломжгүй болно. Ингэх нь материалaa өөрөө ойлгосон байхыг таниас шаарддаг. Хэрэв та слайдаасаа уншаад байвал сонсож буй хүн “энэ хүн өөрөө материалаа сайн мэдэхгүй юм байна” гэж дүгнэнэ.
Слайд бол тэмдэглэл биш. Түлхүүр санаанууд.
8. Resume-ээр биш, "халдвар авсан" хүмүүсийг ажилд ав
Хүний нөөцийн уламжлалт шалгуур бол туршлага, боловсрол хоёр. Гэхдээ стартапын орчинд үүн дээр гурав дахь шалгуур нэмэх хэрэгтэй.
Тэр хүн танай бүтээгдэхүүнд үнэхээр хайртай юу?
Энэ “халдвар” маш чухал. Зарим хүний намтар төгс мэт боловч сэтгэлгүй байдаг. Зарим нь төгс биш намтартай ч бүтээгдэхүүнд чинь чин сэтгэлээсээ татагдсан байдаг. Хоёр дахь төрлийн хүн ихэнх тохиолдолд илүү үнэ цэнтэй.
Хамааралгүй зүйлийг үл тоо
Зарим үед хүний өмнөх салбар, мэргэжил тийм ч чухал биш. Гол нь тэр хүн шинэ зүйлд галтайгаар орж ирж чадах эсэх. Олон шилдэг хүн зөв сургуулиас, эсвэл зөв компаниас бус, харин зөв шунал хүсэлтэй газраас гарч ирдэг.
Өөрөөсөө илүү хүнийг ажилд ав
А түвшний хүн А+ түвшний хүнийг ажилд авдаг. Харин дундаж хүмүүс өөрөөсөө сул хүнийг авдаг. Ингээд бага багаар явсаар бүхэл байгууллага чанаргүй хүмүүсээр дүүрдэг. Үүнийг л “bozo explosion” гэж нэрлэж болно.
Өөрөөсөө илүү хүнийг авах айдсаа дав. Тэр бол өсөлтийн үнэ өртөг.
Худалдааны төвийн тест
Нэг энгийн шалгуур бий. Хэрэв та ажилд авах гэж буй хүнээ алсаас хараад “очоод мэндэлмээр, хамт ажилламаар санагдаж байна” гэж бодохгүй байвал болих хэрэгтэй. Мэдээж энэ нь ганц шалгуур биш. Гэхдээ багийн эрч хүч, харилцааны чанарыг хүний зөн совин маш сайн мэдэрдэг.
Стартапын эхний багт зөвхөн ур чадвар биш, мөн хамт байх хүсэл маш чухал.
9. Хэрэглэгч олж авах саадыг аль болох намсга
Сайн бүтээгдэхүүнтэй байх нь хангалтгүй. Түүнийг хүмүүс ашиглаж эхлэх босго нам байх ёстой. Хэрэв танай шийдэл онолын хувьд гайхалтай ч хэрэглэхэд төвөгтэй бол өсөлт саарна.
Сурах муруйг тэгшил
Төхөөрөмжөө залгаад шууд ажилладаг, платформдоо оронгуут ойлгомжтой байдаг, эхний амжилтыг хурдан өгдөг байх хэрэгтэй. Хүмүүс заавар унших дуртай биш. Тэд үр дүнг хүсдэг.
Өөрөө хийхгүй юмыг хэрэглэгчээс бүү шаард
“Үнэгүй туршиж үзэх” гэчихээд 65 талбар бүхий бүртгэлийн маягт бөглүүлдэг бол та өөрөө ч тийм зүйлийг хийхгүй. Тэгэхээр хэрэглэгч ч хийхгүй. Энэ маш энгийн.
Хэрэглэгчийн зүгээс олж хараад өөрөөсөө асуугаарай:
Эхлэхэд хэдэн алхам хэрэгтэй вэ?
Энэ бүх мэдээллийг одоо бичиж өгөх шаардлагатай юу?
Эхний үнэ цэнийг мэдрэх хүртэл хэр удах вэ?
Евангелистуудаа тэвэр
Жинхэнэ сайн бүтээгдэхүүнтэй бол түүнийг сайн дураараа түгээх хүмүүс гарч ирнэ. Тэд бол танай хамгийн үнэ цэнтэй бүлэг. Тэд маркетингийн агентлаг биш. Тэд итгэгчид.
Ийм хүмүүсийг дэмжихийн тулд:
Эрт хандалт өг
Мэдээллээр ханга
Харилцааны сувгийг нээлттэй байлга
Тэдний санал хүсэлтийг үнэл
Танай бүтээгдэхүүнийг түгээхэд нь саад болох биш, тус болох орчинг бүрдүүл.
10. Борлуулалтын үед шинийг олж хар
Стартапын эхний борлуулалт төлөвлөгөөний дагуу яг бодсоноор, төгс өрнөнө гэж бараг байдаггүй. Энэ үед уян хатан байдал маш чухал.
Олон цэцэг зэрэг дэлбээлэг
Эхэндээ танай бүтээгдэхүүнийг таны огт төсөөлөөгүй хэрэглэгчид, санаанд оромгүй хэрэглээнд ашиглаад эхэлж магадгүй. Энэ нь зарим багийг сандаргадаг. “Буруу хэрэглэгч авчихлаа” гэж боддог.
Гэхдээ эхний дүрэм энгийн.
Хэрэв хүмүүс худалдаж авч байвал мөнгөө ав.
Дараа нь юу болоод байгааг ойлго. Заримдаа танай бүтээгдэхүүний хамгийн хүчтэй хэрэглээг зах зээл өөрөө заагаад өгдөг. Анхны санаанаасаа болж биш, зах зээлийн бодит хэрэглээнээс болж амьд үлдсэн олон том компани түүхэнд байдаг.
Test drive боломж олго
Хүмүүсийг туршиж үзэх боломжгүйгээр ятгах хэцүү. Тиймээс бүтээгдэхүүнээ туршиж үзэх нөхцөл бүрдүүл. Демо, trial, freemium, sample, pilot гээд ямар хэлбэр тохирох нь танай салбараас хамаарна. Гол санаа нь нэг.
“Би чамд итгэж байна. Чи өөрөө туршаад дүгнээрэй” гэсэн мессеж өгөх.
Жинхэнэ нөлөөлөгчдөө ол
Олон энтрепренер зөвхөн захирал, дэд захирал, C түвшний хүмүүстэй уулзах хэрэгтэй гэж боддог. Гэтэл том байгууллагад өдөр тутмын ажил, бодит шийдвэр, хэрэгжүүлэлт, нөлөө нь ихэнхдээ өөр түвшинд байдаг.
Системийн админ, туслах, дотоод champion, техникийн ажилтан, хэрэглэгчийн багийн хүн гээд танай бүтээгдэхүүнийг үнэхээр ашиглах, бусдад санал болгох, дотор нь хамгаалах хүмүүсийг олох хэрэгтэй.
Албан тушаал өндөр байх тусам заримдаа бодит асуудлаас холдсон байдаг. Тиймээс зөвхөн оргил руу бус, голомт руу, "хаалгач" руу яв.
11. Тэнэгүүдээс болж бүү мох
Энэ бол урам өгөх сайхан үг биш. Амьдрал дээр туйлын хэрэгтэй анхааруулга.
Шинэ санаа эхлэх бүрд хэн нэгэн “болохгүй”, “зах зээл байхгүй”, “хэрэггүй”, “оройтсон”, “хэт эрт байна” гэж хэлнэ. Эдгээр хүмүүсийн ихэнх нь илт харагддаг учраас тэднийг үл тоох амархан.
Харин аюултай төрөл нь гаднаасаа ухаалаг, туршлагатай, амжилттай харагддаг хүмүүс. Тэдний эргэлзээ үнэмшилтэй сонсогддог. Тэд л таныг замаас чинь гаргаж магадгүй.
Түүх тийм “мэргэн” дүгнэлтүүдээр дүүрэн:
Дэлхийд цөөн хэдэн компьютер л хэрэгтэй гэж үзэж байсан
Утас холбооны хэрэгсэл болж чадахгүй гэж бодож байсан
Гэртээ компьютер хэрэггүй гэж итгэж байсан
Өөрөөр хэлбэл маш ухаантай, маш нөлөөтэй хүмүүс хагжлийн дараагийн муруйг олж хараагүй. Тэгэхээр өнөөдөр хэн нэгэн хүн таны санааг үгүйсгэж байна гэдэг нь таны санаа буруу гэсэн баталгаа огт биш.
Энд хамгийн чухал сургамж нь зөвхөн гаднын тэнэгүүдийн тухай үг биш. Заримдаа хамгийн том тэнэг нь та өөрөө байж болно. Боломж яг нүдний өмнө байхад “энэ бизнес болохгүй” гэж дүгнэх, шинэ давалгааг хуучин ангиллаар хэмжих, өсөлтийн шинэ логикийг танихгүй өнгөрөх эрсдэл хэнд ч байдаг.
Тиймээс өөрөөсөө ч гэсэн байнга асууж бай:
Би энэ боломжийг хуучин сэтгэлгээгээр шүүж байна уу?
Би дараагийн муруйг анзаарахгүй байна уу?
Би айдас, тухтай байдал, эргэлзээгээ “ухаалаг дүгнэлт” гэж нэрлээд байна уу?
Энтрепренершипийн ихэнх тоглоом зах зээл дээр биш, хүний толгой дотор болдог.
Эцэст нь: Дэлхийг өөрчлөх хүсэлтэй бол Эхэл
Стартап эхлүүлэх урлаг гэдэг нь ганцхан хөрөнгө босгох, pitch хийх, сайн слайдтай болох тухай биш. Энэ бол дараах зүйлсийн нийлбэр.
Утга учиртай шалтгаантай байх
Товч бөгөөд амьд чиг баримжаатай байх
Төгс мөч хүлээлгүй хөдөлж эхлэх
Бодитой бизнес модельтэй байх
Эрэмбэ тогтоож сурах
Өөрийн гэсэн өвөрмөц, үнэ цэнтэй байрлалыг эзлэх
Санаагаа ойлгомжтой танилцуулах
Зөв хүмүүсийг сонгох
Хэрэглэгчийн зам дахь саадыг арилгах
Бодит нөлөөлөгчдөө таних
Эргэлзэгчдэд сөхрөхгүй байх
Энэ бүхнийг нэг өгүүлбэрт багтаавал ийм байна.
Сайн стартап бол мөнгө олох машин биш, утга бүтээх амьд хөдөлгөөн.
Хэрэв та үнэ цэнтэй зүйл хийж, түүнийгээ энгийнээр тайлбарлаж, зөв хүмүүстэй хамтран, хэрэглэгчдэд амар болгож чадвал компани чинь зүгээр нэг бизнес биш болно. Тэр нь амьд хөдөлгөөн болно. Харин тэр хөдөлгөөн мөнгийг араасаа дагуулдаг.
Тэгэхээр энэ асуулт үргэлж хэвээрээ -
Та яг юуг өөрчлөх гэж байна?
Энэ нийтлэлийг Guy Kawasaki "The Art of the Start" @ TiECon 2006 видеоноос санаа авч, хиймэл оюуны тусламжтайгаар бэлтгэв.
